Home » Zondagse dienst is ontmoeting met God

Zondagse dienst is ontmoeting met God

zondagse dienst ontmoeting met God

De zondagse dienst is een ontmoeting met God, dat komt in drie artikelen naar voren deze week in het ND. Een blog over jongeren in de kerk naar aanleiding van deze drie artikelen.

In het Nederlands Dagblad van 22 december 2018 stonden drie stukken die mij positief raakten. Het eerste was het stuk van Karel Smouter die zich na een pauze van 7 jaar weer in heeft geschreven bij een kerk. Het tweede het artikel over Hans Schaeffer met als titel ‘Liturgie gaat om doen, niet om denken’. En het derde was het artikel over de zieke Hans Eschbach die terugblikt op zijn werkzame leven.

Laat de jongeren los

Smouter deelt wat gedachten over zijn terugkomst naar de kerk. En over het feit dat hij zich toch wel verantwoordelijk voelt om te helpen de kerk in stand te houden. Heel nuchter schrijft hij vanuit zijn eigen ervaring van ‘jong zijn’ dat het waarschijnlijk goed is om de jongeren in de kerk gewoon los te laten.

Het loslaten wat Smouter bedoelt gaat overigens niet over het loslaten in de zin van ‘laat hen maar gaan’. Maar meer in de zin van ‘laat hen maar’. Laat hen maar hun eigen ding doen. Laat ze de activiteiten ondernemen die passen bij hun leeftijd, ook als het bijna als heiligenschennis lijkt in een oud kerkgebouw.

Dit loslaten sluit wel aan bij veel wat je over jongeren kunt lezen. Jongeren willen graag zelf ontdekken wat waardevol voor hen is. En het zelf ontdekken gaat vaak beter in een nieuwe omgeving met zelfgekozen mensen.

Niet te gek doen voor de jongeren

Een tweede gedachte over jongeren in de kerk is deze: Draai je niet in allerlei bochten om aan te sluiten bij de jongeren. De ene ‘leuke’ dienst na de andere geeft jongeren waarschijnlijk alleen keuzeproblemen. En in het slechtste geval ook loyaliteitsproblemen: de volwassenen doen zo hun best, nu kunnen we toch niet weggaan. Geef hen de vrijheid om zelf te experimenteren en zorg dat je er bent als ze je nodig hebben.

We moeten niet te bang zijn om de jongeren te verliezen. Veel activiteiten en jongerendiensten jongeren zijn eigenlijk preventieve maatregelen om de jongeren voor de gemeente te behouden. En dus werkt het niet, want de jongeren prikken daar wel doorheen. Het moet ons om het ‘zielenheil’ gaan van de jongeren, niet om de ledenaantallen. (lees ook het blog ‘jongerendienst als symptoombestrijding‘).

Stevige basis om op terug te vallen

Ik ben het met Smouter eens als hij schrijft dat we als kerk het beste onszelf kunnen blijven. Door overtuigd te blijven van onze eigen manier van leven vormen we een stevige basis waar de jongeren weer op terug kunnen vallen. Als ze daar ooit behoefte aan zullen hebben.

Je kan ze loslaten omdat je hen een stevige basis hebt gegeven. Dit lijkt tegenstrijdig missschien met een eerder blog waarin ik schreef dat we jonge gezinnen en de jongeren in de kerk in alles prioriteit moet geven. Ik denk niet dat het tegenstrijdig is. Want ik ben tegen het doelgroepdenken in de gemeente. Je kan de jongeren gerust loslaten als je binnen je samenkomsten aansluit bij Gods plan, als je verhalen vertelt over het leven met God. Als je elkaar bemoedigd. De zondagse dienst is een ontmoeting met God en dus een goede basis voor jongeren om op terug te vallen als ze als dertiger weer op zoek zijn naar een kerk.

Maar, als je een gemeente bent die tevreden is met de status quo, dan kun je je beter zorgen maken om jezelf. En laat de jongeren dan alsjeblieft los. Waarom zou je de jongeren dan überhaupt vast willen houden? Niets is dodelijker voor een gemeente dan slapende mensen op de achterbank. Laat ze gaan! En zoek zelf ook een plek waar je gevoed kan worden. Hou jezelf en de jongeren in de kerk niet bezig met jongerendiensten en andere verzachtende manipulatieve activiteiten.

Liturgie draait niet om denken, maar om doen

Dat brengt mij naar het artikel over Hans Schaeffer waar onder andere dit te lezen valt: “In gesprekken met voorgangers en bij cursussen probeer ik erop te focussen dat liturgie meer is dan uitleg en informatie. Het gevaar is namelijk dat de liturgie een nadenken over de Schrift en het leven wordt, waar we antwoorden op zingen. Terwijl in de oude kerk liturgie niet draait om denken, maar om doen: we aanbidden, we zingen, we horen. De eredienst is een ontmoeting met God, geen praten over God.”

Denk jij ook wel eens ‘waarom moet ik hiernaar luisteren’ als je in de samenkomst zit? Veel mensen luisteren naar zulke preken en zeggen dan achteraf: ‘Misschien was het goed voor iemand anders’ of ‘je kan ook iets hebben aan de liederen’. Op zich is het waar, maar ik denk dat het eigenlijk een poging is om te zeggen: doe niet zo moeilijk, morgen hebben we het nergens meer over. Ik geloof niet in dat soort preken. Jezus sprak woorden van God en Hij wist jong en oud op hetzelfde moment te boeien.

Zo’n dienst was een dienst die ging óver God. Er was geen ontmoeting, geen interactie met Hem. Fijn dat ds. Schaeffer aandacht vraagt voor de vorm van liturgie zoals het bedoeld is: we aanbidden, we zingen, we horen.

Laat ze avonturen beleven met God

Het gesprek met Hans Eschbach, die aan de wieg stond van het Evangelisch Werkverband, raakt mij in de eerste plaats omdat het gaat over een man die weet dat het einde van zijn leven nadert. Het raakt mij omdat zijn werk gekenmerkt werd door een verlangen naar geestelijke vernieuwing. “Ik vind het de zonde van de kerk dat we de indruk hebben gewekt dat kerk-zijn duf is. Tegen jongeren zeg ik: ga op avontuur met God (…) Laat ze avonturen beleven met God, dan wordt het geloof ‘live’, dan wordt het echt. Droge theoretische preken hebben we genoeg gehoord, schep ruimte in de liturgie om mensen te laten getuigen wat ze met God hebben beleefd. Kan er niemand getuigen, stel de vraag: wat doen we fout, moeten we ons verootmoedigen?”

Dit raakt mij! Deze dominee heeft het geestelijk welzijn van de jongeren in de kerk op het oog. Hij gunt hen een levend geloof en zelfs avonturen met God. Hij ziet het nut van voorbeelden en (geloofs)helden voor de jongeren. En wat mij het meest raakt is dat hij over de kerk lijkt te zeggen: sorry jongens, zo was het niet bedoeld.

De rode lijn in deze drie artikelen is voor mij verwoord in de zin ‘de zondagse dienst is een ontmoeting met God. Je kent hopelijk ook wel die diensten waar je in alle stilte naar buiten liep terwijl je elkaar in de kijkt en beiden denkt: wow, God was hier!


Vertel het een ander!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *